19.HD Ayıplı Aracın Yerine İkame Edilen Aracın Kiralama Süresi ve Buna Uygulanacak Nakliye Ücretinin Tespiti Hususun

Daire/Kurul
19. HUKUK DAİRESİ
Esas No
2018/3744
Karar No
2019/3262
Karar Tarihi
16 May 2019

Yargı Kararları

Tanınmış Üye
Yönetici
Admin
Kayıtlı Üye
13 Ocak 2018
680
1
18
Ankara
www.yargikararlari.net
#1
Ayıplı Aracın Yerine İkame Edilen Aracın Kiralama Süresi ve Buna Uygulanacak Nakliye Ücretinin Tespiti Hususunda, Alanında Uzman Bilirkişiden Rapor Alınması Gerektiği

(YARGITAY 19. HUKUK DAİRESİ ESAS 2018/3744 KARAR 2019/3262)

ÖZET: 1-Taraflar tacir olup, davacı davalı ... San.A.Ş tarafından ithal edilen aracı davalı ... Paz. A.Ş ‘den satın almıştır. Aracın ayıplı olduğu ve satış sözleşmesinin iptali ile aracın iadesine ve bedelinin istirdadı koşullarının oluştuğu anlaşılmaktadır. Davacı tüketici olmadığı ve Tüketici Kanununun ithalatçıya getirdiği yükümlülükler ticari satışta söz konusu olmadığından davalı ... ... San. A.Ş. sadece garanti belgesinde taahhüt ettiği hususlarda sorumludur.Garanti belgesinde ticari ...ların bedelsiz tamiri üstlenilmiş olup, aracın geri alınması taahhüt edilmemiştir.

Bu nedenle ilk derece mahkemesinin davalı ... ... San.A.Ş’ne yönelik davanın reddi kararı isabetli olup, İstinaf Mahkemesince ilk derece mahkemesinin bu hükmünün kaldırılarak davalı ... ... San A.Ş’nin sorumlu tutulması doğru olmamıştır. Zira İstinaf Mahkemesincede belirtildiği gibi davalı ... A.Ş. garanti belgesini imzalaması nedeniyle sorumluluk sahibidir. Ancak sorumluluk kapsamı imzaladığı garanti belgesinin içeriği ile sınırlıdır. İçerikte yer almayan hususlarda sorumluluk kapsamı genişletilemez.Bu nedenle İstinaf Mahkemesinin davalı ... A.Ş.'ne yönelik kararının bozulması gerekmiş, bozma nedenine göre davalı ... San. A.Ş.’nin sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

2-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ... Paz. A.Ş.'nin temyiz itirazlarının aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

3- Davalı ... Paz.A.Ş ‘nin davacı lehine verilen muadil ... kira masrafı ile ilgili temyizine gelince;

İlk derece mahkemesinin davacı tarafından sunulan fatura bedellerini aynen benimsemesi doğru olmadığı gibi İstinaf mahkemesincede aynı içerikteki faturaları dikkate alarak bedelden indirim yapılması yeterli değildir. Mahkemece, dava konusu aracın ve bu ...ta taşınan ürünlerin nitelikleri dikkate alınarak piyasa rayiç fiyatları da araştırılmak suretiyle tam olarak dava konusu aracın yerine ikame edilen aracın kiralama süresi ve buna uygulanacak nakliye ücretinin tespiti hususunda konusunda uzman bilirkişiden rapor alınarak karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.

Taraflar arasındaki tazminat ve sözleşmenin iptali davası hakkında ... ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi’nden verilen davanın kısmen kabul kısmen reddine yönelik 12.01.2017 gün, 2013/193 E.-2017/13 K. sayılı hükme karşı davalılar vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması sonucunda ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi tarafından verilen davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, davalı ... Paz.İhr.A.Ş vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabul kısmen reddine yönelik kararın davalılar vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av.... ile davalı ... Paz.İhr.İth.A.Ş vek. Av. ... ve davalı ... ... San.ve Tic.A.Ş vek. Av.... gelmiş olduğundan duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

Davacı vekili, davalı ... Paz.A.Ş’den 29.11.2012 tarihinde 97.000 Euro bedelle ... marka çekici satın aldığını, 24.01.2012'de teslim edilen ...tan ses gelmesi üzerine davalı ... Paz.A.Ş’nin servisine götürüldüğünü, ...taki diferansiyel oranının sözleşmedeki oranda olmaması nedeniyle aracın serviste bırakıldığını ve 05.03.2012 tarihinde teslim alındığını, Garanti Şartları 9.maddesi gereğince 30 iş günü azami tamir süresinin aşıldığını,15.05.2012 de kullanılmaya başlanılan aracın 29.5.2012'de aynı arıza ile servise bırakıldığını, teslim edilen ...ta bu arızaların peyder pey devam ettiğini, aracın arızalanması nedeniyle davacının yaptığı iş nedeniyle başka ... temin etmek zorunda kaldığını ve iş yaptığı firmalardan ihtar aldığını,gerek Garanti Şartları gerekse TBK'nın 227. madde gereğince alıcının seçimlik haklarını kullanma hakkının doğduğunu belirterek davalılardan satın alınan ... model çekici satışına dair sözleşmenin feshine, satış bedeli olarak ödenen 240.776,31 TL nin aracın davalılara tesliminden itibaren en yüksek ticari faizi avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, aracın gizli ayıbı nedeniyle gerçekleşen kiralama işlerinde uğranılan toplam 49.560,00 TL nin dava tarihinden itibaren en yüksek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Paz.A.Ş vekili, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, dava konusu aracın ayıplı olmadığını, dava konusu aracın tam ve eksiksiz olarak 24/01/2012 tarihinde davacıya teslim edildiğini, davacıya teslim edilen ...ta, aracın değerini, faydasını azaltan, ortadan kaldıran noksanlığın söz konusu olmadığını, dava konusu ...ta 29/05/2012 ve 08/06/2012 tarihlerinde toplamda iki arıza meydana geldiğini, söz konusu arızaların dava ikame edilemeden önce tamir edildiğini, ayıp ihbarının süresi içinde yapılmadığını, kiralama bedelinin piyasa rayiçlerine göre çok yüksek olduğunu davacının ...tan faydalanması nedeniyle gerekli mahsubun yapılması gerektiğini savunarak davanın reddini istemiştir.

Davalı ... ... San.A.Ş vekili, dava konusu aracın farklı sebeplerle sadece 29/05/2012 ve 08/06/2012 tarihlerinde toplamda iki arıza meydana geldiğini, bu arızaları ayıp olarak nitelendirmenin doğru olmadığını, davacının süresinde ve usulüne uygun olarak ayıp ihbarında bulunmadığını, 24/01/2012 tarihinde, aracın servise girme sebebinin, diferansiyelinin siparişe uygun hale getirilmesi olduğunu, aracın siparişe uygun hale getirilmesi ile ...ta arıza oluşmasının farklı hususlar olduğunu, aracın onarım ve deneme süreci aşamasındaki sorunların yeni bir arıza olarak takdim edilemeyeceğini, Garanti Yönetmeliğinde, onarım hakkını kullandıktan sonra, yönetmelik ve mevzuatta düzenlenen diğer şartlar gerçekleşmeden aracın bedelinin iadesinin istenemeyeceğinin düzenlendiğini, davacı talebinin haklı görülmesi ve aracın bedelinin iadesi yönünde hüküm kurulacak olursa her halükarda aracın değer kaybının davacının talebinden düşülmesi gerektiğini, Borçlar Kanunun 205. Maddesi uyarınca davacının aracı teslim aldığı tarihten iade edeceği tarihe kadar aracı kullanması veya yedinde muhafaza etmesi sebebiyle davalıya ödemek zorunda olduğu kira bedelinin ve elde ettiği diğer menfaatlerin de davacı talebinden mahsubunun zorunlu olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, ...taki ayıbın kullanıcı hatası olmayıp imalat hatasına dayalı olduğu, gizli ayıp tamirat işlemleri neticesinde giderilmiş ise de aracın orjinalliğinin bozulduğu, araca duyduğu güvenin sarsılması nedeniyle davacının ...tan beklediği yararı sağlayamadığı, davacı tarafça değişiklik talebi iletilmesine karşın, davalı yanın bu istemi yerine getirmediği ve ibraz edilen faturalarda yeterli bulunduğundan davacının sözleşmenin feshi ile bedel iadesi ve maddi tazminat talebinin yerinde olduğu, karşılıklı iadede faiz veya semen indirimi yapılamayacağı, garanti şartlarının 4.maddesi gereğince ticari satımlarda ithalatçı firmanın müteselsil sorumluluğundan bahsedebilmek için, ithalatçı firmanın da ayrıca garanti taahüdünde bulunması gerekli olup davalı ...'nun garanti taahüdünün salt onarımı kapsadığı, bedel iadesi yönünden sorumluluğunun bulunmadığı gerekçesiyle davalı ... ... San A.Ş yönünden davanın reddine,diğer davalı yönünden davanın kablüne karar verilmiş, davacı ve davalı ... Paz.A.Ş vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Bölge İstinaf Mahkemesince, davacının sürekli olarak aracı servise götürmekle ayıp ihbarında bulunduğunun kabulü gerektiği, zaten davacının 28/06/2012 tarihli ihtarname ile de aracın değiştirilmesini istediği, aracın yolda kaldığı ve davacının çekici kiralamak zorunda kaldığı, bu itibarla aracın gizli ayıplı olup birçok kez servise götürülmesi ve ihtar da çekilmesi gözetildiğinde, ayıp ihbarının süresinde yapıldığının kabulü gerektiği, yeni alınan bir ...ta bu denli çok arızanın meydana gelmesinin ...tan beklenilen faydayı ve sürekli kullanımı engeller nitelikte bulunduğu, bu nedenle davacının sözleşmeden dönme ve bedel iadesi talebinin yerinde olduğu, davalı Iveco ... San. ve Tic. A.Ş garanti belgesini imzalamakla davacı alıcı üzerinde ...la ilgili tüm hususlar yönünden garanti verdiği şeklinde bir güven oluşturduğu, garanti şartlarının 4.maddesinde bedel iadesi ve ... değişiminin ticari ...lar için kabul edilmediği belirtilmiş ise de, bu şekilde bir ayrım yapılmasının dogru olmadığı, davacı tarafından uğranılan zararlarla ilgili olarak sunulan faturalardan 04/07/2012 tarihli fatura ile 10/07/2012 tarihli 032203 numaralı faturaların içeriklerinin "askeri aracın test amacı ile Bala-Kesikköprü mevkii dönüş-dönüş nakliye bedeli" şeklinde olup, aynı mahiyette bulunduğu, faturalardan 04/07/2012 tarihli olanın 17.700,00 TL bedelli, diğer faturanın ise 23.600,00 TL olması nedeniyle hakkaniyet gereği 23.600,00 TL bedelli faturanın tutarının da aynı içerik de olan 04/07/2012 tarihli fatura bedeli ile aynı olması gerektiği gözetilerek 23.600,00 - 17.700,00 = 5.900,00 TL tutarında davacı lehine hükmedilen tazminattan indirim yapılmak suretiyle davacının uğradığı bu zarar yönünden kısmen kabulüne karar vermek gerektiği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf talebinin kabulüne, davalı ... vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiş, karar davalılar vekilince temyiz edilmiştir.

1- Taraflar tacir olup, davacı davalı ... San.A.Ş tarafından ithal edilen aracı davalı ... Paz. A.Ş ‘den satın almıştır.Aracın ayıplı olduğu ve satış sözleşmesinin iptali ile aracın iadesine ve bedelinin istirdadı koşullarının oluştuğu anlaşılmaktadır.

Davacı tüketici olmadığı ve Tüketici Kanununun ithalatçıya getirdiği yükümlülükler ticari satışta söz konusu olmadığından davalı ... ... San. A.Ş. sadece garanti belgesinde taahhüt ettiği hususlarda sorumludur. Garanti belgesinde ticari ...ların bedelsiz tamiri üstlenilmiş olup, aracın geri alınması taahhüt edilmemiştir.

Bu nedenle ilk derece mahkemesinin davalı ... ... San.A.Ş’ne yönelik davanın reddi kararı isabetli olup, İstinaf Mahkemesince ilk derece mahkemesinin bu hükmünün kaldırılarak davalı ... ... San A.Ş’nin sorumlu tutulması doğru olmamıştır. Zira İstinaf Mahkemesincede belirtildiği gibi davalı ... A.Ş. garanti belgesini imzalaması nedeniyle sorumluluk sahibidir. Ancak sorumluluk kapsamı imzaladığı garanti belgesinin içeriği ile sınırlıdır. İçerikte yer almayan hususlarda sorumluluk kapsamı genişletilemez.Bu nedenle İstinaf Mahkemesinin davalı ... A.Ş.'ne yönelik kararının bozulması gerekmiş, bozma nedenine göre davalı ... San. A.Ş.’nin sair temyiz itirazlarının incelenmesine gerek görülmemiştir.

2-Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı ... Paz. A.Ş.'nin temyiz itirazlarının aşağıdaki bent kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.

3- Davalı ... Paz.A.Ş ‘nin davacı lehine verilen muadil ... kira masrafı ile ilgili temyizine gelince;

İlk derece mahkemesinin davacı tarafından sunulan fatura bedellerini aynen benimsemesi doğru olmadığı gibi İstinaf mahkemesincede aynı içerikteki faturaları dikkate alarak bedelden indirim yapılması yeterli değildir. Mahkemece, dava konusu aracın ve bu ...ta taşınan ürünlerin nitelikleri dikkate alınarak piyasa rayiç fiyatları da araştırılmak suretiyle tam olarak dava konusu aracın yerine ikame edilen aracın kiralama süresi ve buna
uygulanacak nakliye ücretinin tespiti hususunda konusunda uzman bilirkişiden rapor alınarak karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bendde açıklanan nedenlerle hükmün davalı ... ... San.A.Ş. yararına BOZULMASINA, bozma nedenine göre ... A.Ş’nin sair temyiz itirazlarının incelenmesine yer olmadığına, (2) nolu bendde belirtilen nedenlerle davalı ... Paz. A.Ş ‘nin sair temyiz itirazlarının reddine, (3) nolu bendde açıklanan nedenlerle hükmün davalı ... Paz.A.Ş yararına BOZULMASINA, duruşmada vekilleri hazır bulunan davalılar lehine takdir edilen 2.037,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, dosyanın ... Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi'ne gönderilmesine, peşin harcın istek halinde temyiz eden davalılara iadesine, 16/05/2019 gününde oy birliğiyle karar verildi.